THE CAPITAL CITY

Zwarte hoofdstad

In Washington worden we ondergebracht in het Sheraton Hotel, enkele kilometers uit het centrum gelegen, maar wel vlakbij de aansluitende ondergrondse. Het is een echte joekel van een hotel, met bijna 2.000 kamers. Via een zij-ingang bereiken we onze kamers. Ook hier ontvangen we een keycard voor de kamer. We verspillen niet veel tijd en we zitten dan ook al gauw in de metro richting centrum. De metro ziet er clean en verzorgd uit, maar er hapert met name iets aan de verlichting. We zien veel zwarten om ons heen; geen wonder, want Washington's bevolking bestaat voor 70% uit Afro - Amerikanen. Men hoeft zich dus niet te verbazen dat ook in de hoofdstad van de USA een zwarte burgemeester de scepter zwaait. Marion Barry, zo heet - ie, is echter niet zo zuiver op de graat, want onlangs heeft de FBI hem op een hotelkamer ingerekend op beschuldiging van cocaïnegebruik. Alles is mogelijk hier .... Men noemt het niet voor niets het land van de onbegrensde mogelijkheden.

Bezoek aan Capitool

In de buurt van het FBI - Headquartes (ook wel genoemd Edgar J. Hoover - building) komen we uit. Te voet lopen we naar the Mall, eigenlijk een langgerekte grasvlakte waaraan en waarlangs de belangrijkste regeringsgebouwen van het land gelegen zijn. Al slenterend bereiken we Capitol Hill. Desgevraagd komt Clim van een police officer te weten dat het Capitool (het Amerikaanse parlementsgebouw) nog open is voor bezichtiging. We bedenken ons geen moment en struinen naar binnen. Het ziet er allemaal goed uit, verzorgd en bijgehouden. Je kunt bijna overal in en aan, ongelofelijk. Dit hoort bij het Amerikaanse idee van democratie.

Met name Clim voelt zich in zijn element, want hij is erg goed op de hoogte van (de geschiedenis van) het Amerikaanse regeringssysteem. Met behulp van de plattegrond, door het hotel verstrekt, zoeken we het dichtstbijzijnde metrostation. Piet reist voor het eerst met dit vervoermiddel en hij krijgt als taak opgedragen ons naar het hotel terug te leiden. Het lukt hem, zij het met vallen en opstaan. Hij komt er ook achter dat je op roltrappen niet alleen kunt staan, maar ook lopen; dat gaat een heel stuk sneller.

Capitool

Gewaagd architectonisch experiment dat het symbool werd
van de Amerikaanse overheid

"Het hebben van een grote krijgsmacht staat haaks op het karakter van dit land."
Thomas Jefferson, voormalig president

Midden in Washington ligt een heuvel die zich oostwaarts uitstrekt: Capitol Hill. Op de top daarvan staat het Capitool, dat cultureel en historisch gezien waarschijnlijk het belangrijkste gebouw in de VS is. Sinds 1800 is het de zetel van het Amerikaanse Congres. Thomas Jefferson was in 1801 de eerste president die er werd beëdigd.

Pierre I'Enfant, een architect en planoloog van Franse origine, koos de locatie (destijds Jenkins Hill geheten) en omschreef deze als "een voetstuk dat wacht op zijn beeld". De ontwerpwedstrijd voor het gebouw vond plaats in 1792. William Thornton kwam, met een op het Parijse Louvre gebaseerd ontwerp, uiteindelijk als winnaar uit de bus. Het Capitool werd in de loop der tijd uitgebreid en verbouwd en is nu een mengeling van werk van verschillende architecten. Niettemin beantwoordt het nog steeds aan het oorspronkelijke plan van Thornton: een kubusvormig centraal gebouw met een koepel en aan weerszijden twee vleugels.

Een van de meest in het oog springende elementen van het complex is de gietijzeren koepel, een ontwerp van Thomas U. Walter, die ook verantwoordelijk was voor de uitbreiding van de vleugels. De noordvleugel huisvest de Senaat; in de zuidvleugel is het Huis van Afgevaardigden ondergebracht. In de 20e eeuw werd de oostelijke gevel aangepast om het gebouw beter in proportie te brengen. De zuivere en evenwichtige neoclassicistische schoonheid verraden de Londense St Paul's Cathedral en de Sint-Pieter in Rome als inspiratiebronnen.

Het gebouw is omgeven door het National Mall, een door de landschapsarchitect Frederick Law Olmsted ontworpen park. Het complex is zowel een icoon van de Amerikaanse macht en prestige als een toonbeeld van esthetiek.

Ierse pub Murphies

Bij Woodley Park Zoo (het metrostation dat Piet nooit meer zal vergeten) stappen we uit. Clim en Jos verkiezen burrito's te eten in een Mexicaans restaurant. Piet vertrouwt dat Mexicaanse vreten niet en gaat bij Hardee's een hamburger scoren. We treffen elkaar weer op het terras bij Murphies, een Ierse pub. Binnen heerst gezelligheid en wordt levende muziek ten gehore gebracht. Op aandringen van Piet ("Dat durf jij niet!") vraagt Clim enkele verzoeknummers van The Dubliners aan bij de muzikant. Als we vertrekken blijkt de rekening behoorlijk gepeperd te zijn. We houden het christelijk. Om half elf zitten we op onze kamer, per slot van rekening moeten we bijna elke dag om 06.00 uur op. Rond middernacht liggen we meestal alle drie onder zeil. We snurken allen op gezette tijden, afhankelijk van de mate van drankinname. Volgens de andere twee spant Jos de kroon, maar bewijzen kunnen ze dergelijke subjectieve indrukken natuurlijk niet.

Bekijk ook ons filmpje:

Dinsdag 10 juli 1990

WASHINGTON D.C., CAPITOL OF THE USA

Jos was als eerste op en ging in zijn eentje koffie drinken in de enorme lounge. Overal liepen priesters en predikanten rond, vooral de lang bebaarde, in het zwart geklede "papas" van de Grieks - orthodoxe kerk vielen erg op. Het was ook hun congres, de anderen waren waarnemer namens hun eigen kerken.

City tour

De excursie/citytour vond plaats met onze eigen Peter Pan - bus. De gids heette Els, was Nederlandse (waarschijnlijk een diplomatenvrouw die zich stierlijk verveelde) en sprak afgrijselijk Engels. Zelfs de uitspraak van Jos was beter dan die van haar en dat zegt wat.... Allereerst bezochten we de nationale begraafplaats Arlington waar bijna alle belangrijke Amerikanen en militairen liggen begraven. Een oude zwarte ijzervreter, waarschijnlijk ooit drill sergeant geweest, commandeerde ons als waren we rekruten. Nederlanders kunnen daar niet zo goed tegen, we staken daarom al direct onze stekels op. We bekeken het graf van John F. Kennedy en slenterden nog wat doelloos rond.

Arlington National Cemetery (Arlington)

Nationale begraafplaats ter ere van de gevallenen

Het Arlingtonhuis, dat onderdeel is van Arlington National Cemetery, staat boven op een groene heuvel en kijkt uit over de rivier de Potomac. Vanaf het gebouw strekken zich eindeloze rijen keurig geordende glanzende witte grafstenen uit. Het terrein, dat 445 ha beslaat, kent een turbulent verleden, wat sterk contrasteert met de rust en spiritualiteit die er nu heersen. Het paleisachtige huis werd gebouw als monument voor George Washington door diens geadopteerde kleinzoon George Washington Parke Custis. Daarna kwam de woning in handers van Custis' dochter Mary en haar man Robert E. Lee, die later een belangrijke geconfedereerde generaal werd. In 1861, aan het begin van de burgeroorlog, ontvluchtten ze het huis; Lee had de geconfedereerden trouw gezworen en vreesde voor de veiligheid van zijn echtgenote. Kort daarna wisten de unionisten beslag op het pand te leggen. In 1864 wees brigade-generaal Montgomery C. Meigs het terrein om het huis aan als oorlogsbegraafplaats, wat discussie opriep vanwege de associatie met Lee. In 1865, aan het eind van de oorlog, waren er meer dan 5.000 (veelal niet geïdentificeerde) doden begraven - de Afro-Amerikanen apart van de geconfedereerden.

Tegen de 20e eeuw was de strijd tussen Noord en Zuid grotendeels voorbij. In 1915 werd het Arlington Memorial Amphitheater gebouwd als plaats voor uitvaartdiensten en ceremonies. In 1932 werd het Graf voor de Onbekende Soldaat ingewijd. Arlington kent een lange traditie in het oprichten van monumenten. Vruchten van die traditie zijn ook het United States Marine Corps Memorial - dat is gebaseerd op een bekende foto waarop Amerikaanse soldaten hun vlag overeind zetten op Iwo Jima - en het recentelijk verrezen Pentagon Memorial - dat een eerbetoon is aan de 184 militairen die omkwamen bij de terroristische aanslagen van 11 september 2001.

“Wie de mannen op de heuvel zijn is niet belangrijk, dat ze er zijn is wel van belang."
John C. Metzler, directeur Arlington National Cemetery

Witte Huis

Symbool van de Amerikaanse macht

Het Witte Huis behoeft nauwelijks introductie. In alle uithoeken van de wereld kent men de woon- en werkruimte van de Amerikaanse president.

In 1792 werd voor het ontwerp ervan een wedstrijd uitgeschreven. Toenmalig president George Washington (1732-1799) wees de winnaar aan: de Ier James Hoban. Hoban baseerde zijn ontwerp op het Leinster House in Dublin, waar nu het Ierse parlement zetelt, maar vergrootte het op verzoek van Washington. De bouw begon in 1792 en tegen 1800 was het Witte Huis bewoonbaar, hoewel het nog niet helemaal of was. John Adams was de eerste president die het gebouw bewoonde. Tijdens zijn ambtsperiode, maar ook onder president Thomas Jefferson, werden door architect Benjamin Henry Latrobe twee kleine vleugels aangebouwd om de stallen en dienstruimten te huisvesten. Tijdens de oorlog van 1812 staken de Britten het huis in brand.

Na de oorlog werden Latrobe en Hoban betrokken bij de herbouw. Opvallend zijn vooral Hobans in 1824 en 1829 gebouwde portici aan de noord- en zuidkant. In de daarop volgende jaren werd het Witte Huis uitgebreid en veranderd maar helaas ook slecht onderhouden, waardoor het gaandeweg in verval raakte. Het grootste restauratieproject vond plaats onder Jacqueline Kennedy, de echtgenote van president John F. Kennedy, die het huis van weelderige Franse elementen voorzag en het nieuwe presidentiële allure gaf. Nu draagt een comité in nauwe samenwerking met de 'first lady' zorg voor het onderhoud en de bescherming van het oorspronkelijke aanzien.

Het Witte Huis is in feite het beeldmerk van de VS; geen gebouw in het land werd en wordt zo vaak gefotografeerd. In het Oval Office zijn talloze politieke besluiten genomen die hun stempel op de geschiedenis hebben gedrukt.

Monumenten langs de Mall

Ons volgende doel was het Lincoln Memorial. Piet had geen zin om de trappen op te lopen en bleef bij drankstalletjes en souvenir kraampjes rondhangen. De in klassiek Griekse stijl uitgevoerde gedenkhal ziet er precies zo uit als op de ansichtkaarten. Ze ligt aan de voet van de Reflecting Pool, een spiegelvijver, aan de uiterste westzijde van the Mall. In de verte, aan de oostzijde, kon je enkele kilometers verderop wazig het Capitool zien liggen. Er vlakbij lag de beeldengroep de Three Servicemen en de Vietnam War Memorial, een granieten muur waarop alle namen (circa 57.000) van de slachtoffers uit die zinloze oorlog staan gegraveerd. Hier en daar werd door nabestaanden een traantje weggepinkt. Er hing een serene rust op deze plek, ook wij voelden ons enigszins geroerd.

Het Witte Huis was de volgende bezienswaardigheid op onze route. Eigenlijk vonden we er niet veel aan. We bezichtigden zowel de voorkant als de achterkant, die trouwens net gerenoveerd werd. Zoals altijd waren er ook op dat moment kleine protestmanifestaties om de aandacht van de president te trekken. Als laatste werd het Capitool bezocht, maar aangezien we dat de vorige avond al hadden bezichtigd, gingen we onze eigen weg naar de Madison Bibliotheek. Die was niet toegankelijk zodat we besloten er 's avonds terug te keren.

Washington Monument

Een van 's werelds grootste vrijstaande constructies

Het Washington Monument staat aan de westelijke rand van het National Mall in Washington. In dit prachtige park midden in de stad bevinden zich ook het Capitool, verscheidene monumenten en belangrijke musea. Het imposante witte Washington Memorial heeft de vorm van een Egyptische obelisk en staat aan het uiteinde van een ovale vijver; recht tegenover het Lincoln Memorial.

George Washington was de eerste president van de VS en een man met een sterke ruggengraat. Hij bevrijdde zijn land van de Britse overheersers en werd ook om andere daden alom bewonderd. Het Washington Memorial is dan ook een herinnering en vooral een eerbetoon aan een van de grondleggers en grote leiders van de VS.

In 1833 richtten John Marshall en voormalig president James Madison de Washington National Monument Society op. Driejaar later werd er een ontwerpwedstrijd voor het monument gehouden. Winnaar was Robert Mills met zijn gedetailleerde plan voor een Dorische zuilengalerij met daarop een obelisk en een ruiterbeeld van Washington. Het elegante en indrukwekkende monument dat er nu staat, lijkt echter in niets op het aanvankelijke ontwerp. Het was te duur en men begon alleen met de obelisk. De bouw liep vertraging op door de burgeroorlog en geldgebrek. Het monument werd pas dertig jaar na de dood van Mills voltooid.

Het huidige gedenkteken is een eenvoudige obelisk. De andere elementen ontbreken, en dat maakt het monument juist des te mooier. Met zijn 169 meter is de obelisk het hoogste gebouw in Washington. Bezoekers kunnen met de lift of trap naar boven, waar ze op het uitkijkplatform kunnen genieten van een prachtig uitzicht over de stad.

"Mijn voornaamste wens is deze kwelgeest der mensheid, oorlog, te zien verdwijnen."
George Washington, voormalig president VS

Verenigde Staten: Washington, D.C.

Washington Monument (1885) 169 meter. In 1790 wees George Washington (1732-1799) een stuk zompig moeras langs de rivier de Potomac aan als locatie voor de hoofdstad van de toen nog jonge Verenigde Staten. Zo'n tien jaar later wilde stadsarchitect Pierre L'Enfant - die het stratenplan van Washington, D.C. ontwierp - uit eerbetoon een monument oprichten voor Amerika's eerste president.

Dit idee werd uiteindelijk bijna een eeuw later pas gerealiseerd: een obelisk van marmer en graniet aan de oostelijke kant van de Mall, de beroemde strook land tussen het Capitool en Lincoln Memorial. Bezoekers konden met een door stoom aangedreven lift naar de top, wat zo'n tien minuten in beslag nam. Tegenwoordig doet de lift er slechts 70 seconden over. Vanaf de top is er een prachtig uitzicht over de stad, vooral op zomeravonden. Van april tot Labor Day (eerste maandag in September) is het monument tot middernacht geopend.

Verenigde Staten: Washington D.C. Vietnam Memorial

Er staat geen kerk, er is geen wonder gebeurd en hemelse verschijningen zijn er niet gemeld. Toch voldoet het Vietnam Memorial in Washington D.C. vergaand aan de criteria voor een bedevaartsoord. De duizenden mensen die dagelijks dit monument bezoeken, ondergaan een louterende emotie van vrede.

Een muur van spiegelend zwarte steen met daarin de alfabetisch gerangschikte namen van de 58.183 Amerikanen die sneuvelden in de Vietnam-oorlog. Heel bescheiden eigenlijk, vergeleken bij andere pompeuze historische monumenten van de stad. Vingers van bezoekers verpozen zich bij namen en voorzichtige handen leggen bloemen aan de voet van een van de 26 delen van The Wall. www.washington.pagina.n1

Lincoln Memorial

Vorstelijk neoclassicistisch monument voor een van de grootste Amerikaanse presidenten

"Vergeet nooit dat je eigen wil om te slagen belangrijker is dan al het andere."
Abraham Lincoln, voormalig president VS

Midden in Washington ligt een groot park, de National Mall, en aan de westelijke rand daarvan staat het Lincoln Memorial. Vanaf de trappen van het monument hebt u een mooi uitzicht op de vijver, de obelisk van het Washington Memorial, het National World War II Monument en in de verte het Capitool.

Het was het laatste project van de productieve architect Henry Bacon, die het modelleerde naar de tempels van het oude Griekenland. De glanzende witte constructie is 30 meter lang, 36 meter breed en 30 meter hoog. Ze bestaat uit een centrale ruimte met twee kleinere aangrenzende ruimten, die zijn omgeven door 36 grote gecanneleerde Dorische zuilen (bij de ingang achter de zuilengalerij staan nog twee zuilen). De prachtige pilaren staan symbool voor de 36 Staten die destijds de Union vormden.

In de centrale ruimte staat het monumentale beeld van Lincoln, dat onder supervisie van Daniel Chester French in een tijdsbestek van vier jaar werd gemaakt. De sculptuur van marmer uit Georgia tuurt over het water naar het Capitool. Het gebouw zelf is opgetrokken uit kalksteen uit Indiana en marmer uit Colorado. In de twee kleinere ruimten zijn de Gettysburry Address en Lincolns tweede inauguratierede in de muur gegraveerd. Daarboven bevinden zich twee grote muurschilderingen van de France kunstenaar Jules Guerin, Reunion en Emancipation.

Bij het Lincoln Memorial vinden veel openbare bijeenkomsten en demonstraties plaats. De bekendste daarvan is de 'I have a dream'- toespraak van Martin Luther King in 1963. Het gedenkteken staat symbool voor democratie en de eerste stappen op weg naar vrijheid. Het Lincoln Memorial laat vrijwel niemand onberoerd en is een van de belangrijkste Amerikaanse monumenten.

Air and Space Museum

De meesten van onze reisgroep lieten zich bij de grote musea aan de Mall afzetten; wijzelf gingen met de bus terug naar het hotel. Bij een wasserette gaven we ons vuil wasgoed af. Tot onze verbazing kregen we sokken en ondergoed retour, die werden geweigerd. Dat vonden zij blijkbaar vies werk. We snapten er niets van. Onder leiding van Piet de metrokenner keerden we terug naar de Mall, waar we direct het grote Air and Space Museum in gingen. Het museum, onderdeel van het bekende Smithsonian Institute, wordt alom geprezen als het meest interessante van Washington, en terecht vonden we. Het schijnt het drukst bezochte museum ter wereld te zijn. We dwaalden er uren in rond. We waren erg onder de indruk van het geëxposeerde. Jos trok in zijn eentje rond, terwijl Piet en Clim bij elkaar bleven. Het laatste uur bezocht Piet een IMAX - voorstelling over ruimtevaart. Geheel beduusd kwam hij als laatste het museum uit, na de officiële sluitingstijd half zes. Jos en Clim waren al ongerust geworden.

Library of congress

Het liep tegen de zevenendertig graden die dag, de kleren plakten aan ons lijf. Op weg naar de Library of Congress (de meest uitgebreide bibliotheek ter wereld) wipten we nog even de Botanische Tuin met zijn Atrium binnen. In de leeszaal van de bibliotheek heerste een oorverdovende stilte. Helaas was het grootste gedeelte van het gebouw in restauratie; alleen een kleine expositie over het Amerikaanse perswezen was open. Clim was weer eens degene die hierin de meeste belangstelling toonde. Die avond hielden we ons op in de "Tucson Cantina". Clim voerde gesprekken met een aangeschoten jonge huisvrouw en een vakbondsleider uit Albany (NY). Tenslotte ontwikkelden we gezamenlijk een rebus die bestemd was voor onze eigen 'cantina' in Roermond City, café de Post.

Library of Congress

Nationale bibliotheek en een van 's werelds grootste en belangrijkste bibliotheken

De Library of Congres is vooral bijzonder vanwege de veelzijdigheid van haar collectie, die voornamelijk te danken is aan Thomas Jefferson. De bibliotheek werd opgericht in 1800, nadat de president een besluit had aangenomen om de overheidszetel te verhuizen van Philadelphia naar Washington.

Exclusief voor het Congres kwam er een bibliotheek met naslagwerken (waarbij voor 5.000 dollar aan boeken werd aangekocht). De bibliotheek was ondergebracht in het Capitool tot augustus 1814, toen het gebouw werd verwoest door binnenvallende Britse troepen. Thomas Jefferson schonk na zijn presidentschap zijn grote persoonlijk boekencollectie aan de staatsbibliotheek. De verscheidenheid van de geschonken collectie - die zowel literaire als filosofische en wetenschappelijke werken omvatte - zette de toon voor het aankoopbeleid nadien.

Ook Ainsworth Rand Spofford, bibliothecaris van het Congres van 1864 tot 1897, speelde een grote rol in de opbouw van de collectie. Hij introduceerde in 1870 het auteursrecht, waarna van alle verschenen boeken twee exemplaren naar de bibliotheek moesten worden gestuurd. Hierdoor nam de collectie zowel in omvang als in diversiteit snel toe. Uiteindelijk was zelfs een nieuw gebouw nodig.

In 1886 werd de vergunning voor de bouw van een nieuwe bibliotheek verleend. Er verrees een Italiaansrenaissancistisch gebouw, dat een van de duurste en meest exclusieve van die tijd was. In 1897 opende de bibliotheek haar deuren en werd in korte tijd een bekend en alom geliefd nationaal monument.

De Library of Congres bestaat nu uit drie gebouwen: het oorspronkelijke Thomas Jefferson Building, het John Adams Building uit 1938 en het in 1981 geopende hoofdgebouw, het James Madison Memorial Building.