WOENSDAG, 20 0KT0BER 1993

Sergiev Posad   
Kerkdienst    
Restaurantje
Rode Plein   
Bolsjoi Theater 
Televisietoren 
Leningradski Station  
Slaapcoupé   

Orthodox Christendom

‘s Morgens pakken we alvast alles in en deponeren de bagage in de bus. We kiezen de redelijk begaanbare autosnelweg noordwaarts. Na 70 kilometer doemt een witte vesting voor ons op. We zijn in Zagorsk, vroeger naar een heilige genoemd als Sergiev Posad. Binnen de fortificaties liggen kerken, kapellen en kloostergebouwen. Op het grote voorplein wordt druk gebedeld door haveloze kreupelen, mismaakten, oude kromgetrokken baboesjka's en dronkaards. De souvenirstalletjes - meer dan waar ook - staan gedisciplineerd in het gelid. Bij de entree blijkt direct dat het menens is hier: we mogen niet glimlachen of roken (slechts dit laatste is begrijpelijk), iedereen dient decent gekleed te gaan. Els moet eraan geloven, haar rok tot net boven de knieën is te kort; ze moet ter plekke een langere huren. We worden er rondgeleid door een jonge priesterstudent, onzeker, slungelachtig, het woord van zijn held Sergios ligt in zijn mond bestorven. Als groep hebben we een streepje voor; daarom mogen we in de crypte en ontvangen we flesjes Heilige Olie. Er heerst een streng fotografeerverbod (kun je wel afkopen met een ‘permit’ voor de belachelijke prijs van $ 10...). Jos lapt dit aan zijn laars, het is immers helder weer en hij gaat met zijn camera aan de slag.  

Ga naar Unesco's pagina over Sergiev Posad

Dienst in de kerk

In de kerken wordt nog druk gepraktiseerd: bidden, zingen, offeren. Er vindt een dienst plaats. Er zijn veel monniken en priesters op de been, gekleed in lange zwarte pijen, lange haren en volle baarden dragend. Zelfs in de communistische periode is dit Lavra (soort hoofdklooster, er zijn er 4 in Rusland) nooit gesloten. Daar is men nog steeds fier op, het geloof wordt fanatiek beleden en de gelovige schare is bijzonder vroom.

Gezellig restaurantje

Buiten het klooster koopt Jos (anderen uiteraard ook) nog wat spulletjes als aandenken of cadeautje. Wiet wil lakdoosjes kopen voor zijn neefjes en/of nichtjes, maar zijn onderhandelingstactieken over de prijs hebben geen succes en hij blijft met lege handen staan. In een simpel volks restaurantje gebruiken we een lunch met als aperitief wodka. Die gaat er bijna bij iedereen goed in, want het is kil buiten, ook al schijnt er een waterig zonnetje. Het eten is lekker en eenvoudig, de soeppannen worden zonder verdere omhaal gewoon op tafel gezet; zelf toetasten is hier het devies. Er wordt nog wat nagekletst. Clim weet het fototoestel van Karin Rademakers te repareren en weet tot op de dag van vandaag nog steeds niet hoe hij dat gefikst heeft. Het is er knus en gezellig. 

 

 

Lekkere hapjes in televisietoren Terug in Moskou worden we bij de Ostankino tv-toren gedropt. Het belendend  gebouw, de studio,was tijdens de ongeregeldheden ook het toneel van gewelddadig verzet van gecombineerde nationalistische - communistische krachten tegen de regering Jeltsin. Bij de entree tot de toren krijgt Jos problemen bij het detectorpoortje. Steeds als hij eronder doorloopt gaat het piepen. Hij begint zich op te winden, hij is toch geen terrorist? Uiteindelijk blijken het de metalen knopen van zijn jas te zijn. Vanaf het panoramadek krijgen we een rondleiding. Het is bijna vijf uur en in het westen gaat net de zon als een rode bal onder. We hebben een onbeperkte blik op het enorme tentoonstellingsterrein VDNCh,  hotel Kosmos, het Spoetnik-monument en het Ostankino­paleis met zijn fraaie kerk. Een etage hoger eten we in de "Zevende Hemel", voornamelijk hartige hapjes, lekkernijen als zalm, kaviaar, pasteitjes en paddestoelen, natuurlijk een ijsje na. Het vult niet echt. De bediening in het ronddraaiende restaurant is op zijn zachtst gezegd ongeïnteresseerd.

 

Opera in Bolsjoi Theater

Om zeven uur zitten we in de magnifiek vergulde zaal van het wereldberoemde Bolsjoi Theater. We wonen er een opera bij. Na de eerste muzieknoten en de daarop volgende aria weten we dat het “La Notte di Figaro" is (de Barbier van Sevilla) en wel in het Russisch. We delen een loge met 6 Moskovieten. De opera interesseert ons niet zo veel en we bekijken het volk om ons heen. Veel zgn. nouveau riches, maar ook goedgeklede jeugd, de jeunesse dorée van het kapitalistische Moskou? We zijn erg onder de indruk van het overdadige interieur. 

Sigaretjes in de toiletten

Tussendoor gaat Jos een sigaretje roken in de toiletten. Die zijn splinternieuw en heel modern, onlangs aangelegd door een Amerikaanse firma. Een tiental jonge mannen zit er gehurkt tegen de muur sigaretten te paffen. Hij maakt nog een praatje met de oude, beschaafde man die de garderobe beheert en zijn vreemde talen goed beheerst. Als hij in de loge terugkeert laat Jos, lomp zoals hij soms kan zijn, de deur in het slot vallen. Het klinkt als een pistoolschot en iedereen schrikt op; op het toneel is net een stille scène bezig. In de pauze biedt de foyer een volle aanblik. De meeste bezoekers staan er maar wat te kletsen zonder iets te drinken: de rijen voor de buffetten zijn te lang en de pauze is te kort. Van de tweede acte na de pauze (de tweede helft na de rust) krijgt Jos niets mee, achter in de loge heeft hij een bank ontdekt waarop hij zich behaaglijk neervleit om een dutje te doen.   

Rode Plein bij nacht Om tien uur is het spektakel ten einde en staan we op het Theaterplein. Gezamenlijk lopen we naar het Rode Plein waar vooral de Basiliuskathedraal en de Spasskitoren baden in het licht van de illuminatiespots. Onze foto's van die fraaie aanblik blijken later volledig mislukt. Karin Rademakers krijgt volledig onverwacht een anjer van een wildvreemde Rus in haar handen gedrukt, klaarblijkelijk een stille bewonderaar. De andere Karin in ons gezelschap krijgt niks en kijkt sip op haar neus.

Bier kopen bij handkar

Om half elf is ons verblijf in Moskou bijna voorbij. In de hal van het Leningradski Station staan we te wachten tot we naar de slaaptrein kunnen. Wim slaat blikjes bier in tegen westerse dollarprijzen. Jos weet van een vorige reis dat 100 meter verder buiten het station het bier met de kratten tegelijk vanaf de handkar wordt verkocht. Met 6 halve liters voor nog geen twee gulden samen keert hij terug. Vannacht hoeven we in ieder geval geen slaapmutsje te ontberen.  

Slaapcoupés in de nachttrein naar Petersburg

Om half twaalf is het zover en kunnen we onze slaapcoupés inruimen. De twee echtparen (Jan en Marjan, Wim en Marlies) hebben één coupé, de dames Karin 1, Els, Kirstin en Karin 2 zitten bij elkaar, Wiet is ondergebracht tussen drie autochtone mannen en wijzelf tenslotte verblijven samen met de gidsen Olga en Lydia in één coupé. We hopen dat ze niet al te veel last hebben van ons gesnurk. Op het perron hebben we al afscheid genomen van Lena, de Duitstalige gids die achterblijft. De door ons verzamelde fooi is uit Wim's jaszak gestolen in de garderobe van de tv-toren; hij zal nu wel uit zijn eigen zak gedokt hebben. Onze trein vertrekt stipt op tijd, even na twaalf uur, net als een nieuwe dag is begonnen.