Surabaya

MEER INFO SURABAYA

Bezig met sentimental journey

In de stad ontmoeten we voor het oude gouvernementsgebouw een Nederlands echtpaar dat bezig is met een "sentimental journey", d.w.z. zij bezoeken de plaatsen waar zij vroeger hebben gewoond als "kolonisator". Ze hebben hun jeugd doorgebracht in Surabaya, op de Jalan Sumatera vlakbij ons hotel. Voor het beeld van "Fat Boy" staan honderden geüniformeerde schoolkinderen in de rij om het vaderland eer te bewijzen. Robbert maakt een enige foto van hen. We dwalen rond door de winkelstraatjes. Surabaya zou zonder het drukke verkeer de indruk van een plattelandsstadje maken. In een kraakheldere supermarkt kopen we onder hilariteit van de westers geklede en opgemaakte verkoopsters vis, kroepoek en nootjes. Op straat hebben we veel aanspraak. Ook de mooie meiden laten hun vrijmoedige blikken op ons vallen en lachen daar meestal bij. Wij weten niet hoe wij het hebben.

Varkensvlees in moslimland

Met twee becaks (fietstaxi's) gaan we op zoek naar een eetgelegenheid. Als we door slecht verlichte laantjes worden gefietst (de avond is inmiddels gevallen) voelen we ons niet op ons gemak; we zouden niet de eerste toeristen zijn die op zo'n manier overvallen en volledig uitgekleed zijn geworden. Gelukkig loopt het niet zo'n vaart. We kiezen een onaanzienlijk Chinees restaurant uit, waar we varkensschnitzel met lauw bier gebruiken. Het is het eerste varkensvlees dat we in dit moslimland eten. Alleen Chinese en Balinese eethuizen hebben gerechten van varkensvlees op het menu staan, de laatste in verband met het toerisme. De becakrijders blijven buiten geduldig op hun hurken op ons wachten. Via een enorme omweg brengen zij ons naar hotel Mojopahit (het voormalige koloniale Oranjehotel), waar we met hen onenigheid krijgen over de prijs: zij eisen het dubbele van het oorspronkelijk afgesproken bedrag, want het is toch wel erg ver geweest. Ja, met zo'n omweg is dat begrijpelijk.

We middelen het bedrag en geven hun een sigaretje toe, hetgeen hen weer doet glimlachen. (Later eten we weer eens in een geweldig sjiek restaurant. We worden er bediend door een bevallig Chinees - Indisch vrouwtje. We eten tamelijk uitgebreid met soep vooraf. Aanvankelijk wordt die van Robbert vergeten; Eva de serveerster put zich uit in duizend excuses. We drinken nu eens geen gerstenat maar klappermelk,die in een kokosnoot met geschraapt ijs gekoeld is! Die exotische attractie smaakt ons allerbest.)

Meiden verzorgen nauwgezet onze keu

Rond halfnegen belanden we in een biljartzaal met veel meisjes die allerlei diensten verlenen, zoals ballen poetsen, keu's krijten, punten schrijven, etc. Ook hier staan we onmiddellijk in het middelpunt van de vrouwelijke belangstelling. Een van de meisjes voegt Robbert met een lief, hoog stemmetje toe: "You are handsome..."; dat heeft nog nooit iemand tegen hem gezegd! Hij voelt zich dermate gevleid dat hij als op vleugels speelt en Jos met 2-1 van de biljartzege afhoudt. Overigens, we spelen er poolbiljart en niet het ons vertrouwde spel met drie ballen. De kleine Ani kan niet genoeg krijgen van Robbert en rolt voor hem een sigaret waarbij ze een sensueel spelletje met haar tong uithaalt.

Aan de bar voert Jos een ware correspondentie in het Engels met de aantrekkelijke 28-jarige bardame Aju, die gescheiden is en 4 (vier!) kinderen heeft. Zij kan namelijk wel Engels schrijven, maar niet spreken! Aju betekent "beautiful" in het Maleis (of Javaans?) en dat moeten we gezien haar uiterlijke bekoorlijkheden beamen. Met de clevere Aju wisselen we adressen uit, waarna we teruglopen naar het hotel. Door de onvoldoende straatverlichting hangt er een lugubere sfeer in de nu bijna verlaten straten. Voor we gaan slapen genieten we op ons terras van de avondkoelte en drinken we nog enkele grote flessen bier. Door massaal aanvallende muggen worden we gedwongen ons op de slaapkamer terug te trekken.

DAG 7

CITAAT

Reizen kan het verleden, dat achter de tegenwoordige tijd schuilgaat, opeens tastbaar maken.

Oosterse wijsheid

Wassen met de hand

Jos heeft die nacht een aanval van diarree gehad. Zowel Robbert als hij nemen veiligheidshalve Immodium -tabletten in, hoewel de eerste die niet zo direct nodig heeft. Als we opstaan prijke het ontbijt al op het tafeltje buiten; de boys hier zijn erg gedienstig en ze krijgen dan ook regelmatig fooi van ons. Het ontbijt bestaat uit gekookte eieren met brood, boter, jam en een kan thee. We reserveren die ochtend voor het met de hand wassen van onze kleding; Robbert boent, wringt en wrijft, Jos hangt het druipende wasgoed aan de lijn. Met de andere kamerbewoners hebben we hier weinig contact.

Speciale ontvangst bij het "kantor pos"

Om 11.00 uur winnen we informatie in bij het zeer slecht uitgeruste plaatselijke VVV-kantoor; ze hebben zelfs geen kaart van Surabaya ter beschikking. De twee aanwezige werkstudenten staan ons wel in het Engels te woord. Een van hen probeert Robbert een briefje van fl 25 af te troggelen; hij beweert die te sparen. Robbert's gevatte antwoord: "In Holland everybody is collecting these!" De man ontvangt wel wat kwartjes en dubbeltjes van ons. Met een bemo rijden we naar het postkantoor. De chauffeur weet niet precies de weg, dus het duurt even voor we op de plaats van bestemming zijn. Op het postkantoor krijgen we een speciale behandeling en worden we ontboden bij de plaatsvervangende chef, een Molukker met de voornaam Johan Frederik die alles afweet van Nederlandse voetballers met een donkere huidskleur. Het verzilveren van een girobetaalkaart t.w.v. 200.000 R vormt uiteraard geen enkel probleem en is binnen 10 minuten gepiept. Al met al een aardige ontvangst daar. Ook Jos neemt voor een bedrag van 100 dollar roepia's op bij de Bank of Asia. Hiertoe moest hij wel eerst 7 formuliertjes tekenen!

Veel belangstelling van het volk

Te voet trekken we over de "Red Bridge" de overbevolkte Chinezenwijk binnen. Als enige toeristen hebben we hier erg veel bekijks. We voelen ons erg opgelaten; als je een foto wil nemen staat men in een mum van tijd met tientallen om je heen. Constant worden we aangeroepen door venters en becakrijders of gewoon door handelaren of nietsnutten die hun rudimentaire Engels willen testen ; het "How are you?" en "Hello sir!" is dan ook niet van de lucht. Overal heerst een koortsachtige activiteit en alle denkbare artikelen worden er te koop aangeboden. Lopend langs de kali (rivier) komen we aan bij de grote moskee. In die omgeving is alles erg schoon. Het is echter vrijdag en in die Sunan Ambel (een islamitisch heiligdom) zijn dan net gebedsdiensten, dus daar kunnen we niet naar binnen. Met een troep kinderen op sleeptouw eten we bij een traditioneel geklede Javaan voor fl 2,- grote borden basisvoedsel, rijst dus.

Chinese opiumschuivers in tempel

Na enig zoeken vinden we uiteindelijk ook de twee Chinese tempels. In de ene, Hok Thian genaamd, krijgen we spontaan een rondleiding. De tempel maakt een kleurige indruk met zijn beschilderde, levensgrote houten beelden van krijgers en draken. Jos werpt een vlugge blik achter de schermen van een poppenkasttheater, maar schrikt daar snel van terug: hij ziet een rokerig kamertje waarin haveloze opiumschuivers tussen vreemdsoortige muziekinstrumenten op de grond liggen. Ze kijken hem met glazige blikken vijandig aan. Van de tweede tempel maken we alleen foto's van de opvallende gevel. Op straat ontdekken we kadavers van ratten. We bezoeken ook nog een reisbureau om inlichtingen over een trip naar de heilige berg Bromo in te winnen. Telefonisch wimpelt Robbert een aanbieding van 45.000 R af. Die prijs lijkt ons een beetje te veel van het goede.

Wedstrijd met becaks

Voor we het weten bevinden we ons in een soort legerkamp, midden in de stad. Daar krijgt met name Jos last van blaren onder zijn voeten en dus nemen we een becak naar een centraal plein met een zuil in het midden. We kopen er Sprite (gekoeld tussen blokken ijs) van een straatverkoper en moedigen een eenzame trimmer aan die rondjes rond het plein loopt. leder in een aparte becak keren we om vijf uur terug naar het hotel. Het wordt een regelrechte wedstrijd. Onderweg verliezen we elkaar uit het oog. Robbert komt bijna een kwartier later dan Jos aan bij het hotel. Oorzaak: razend verkeer, gemiste afslag, dus een immense omweg. Op de veranda staat de thee reeds klaar, maar daarnaast lessen we onze dorst ook met bier. We eten viskroepoek en nootjes, nemen een douche, lossen cryptogrammen op en Jos verzorgt zijn pijnlijke voeten. Na 19.00 uur komen we weer echt in actie. We rekenen het hotel af (fl 5,- p.p. incl. ontbijt) en vragen waar het "red district" ligt, want we willen wel eens fatsoenlijk uitgaan.

De rosse buurt ligt echter 8 km noordelijker bij de haven en dat vinden we te ver. Het diner gebruiken we in een specialiteitenrestaurant met de naam "Phoenix". Het ligt tegenover een erg modern, mondain en peperduur (zeker naar Indonesische begrippen) winkelcentrum. Er zijn slechts 6 gasten die door minstens 12 kelners en serveersters op hun wenken worden bediend. Op een podium staat een dikke Chinees met fluwelen stem Elvis - songs ten beste te geven. We gebruiken heel wat gangen. Jos peuzelt onder meer een gebraden duif op, terwijl Robbert zich te goed doet aan varkensvlees en gado-gado. Prijs voor dat godenmaal inclusief dure flessen bier: fl 25,- in totaal.

Bekijk een cartoon

Meisjes voor het uitzoeken

Voor het hotel staat een becakrijder ons op te wachten. Hij heeft via - via vernomen dat wij "nona's" (vrouwtjes) willen, voor fl 20 bezorgt hij er ons een tweetal; de leeftijd kunnen we zelf uitkiezen. We slaan zijn aanbod beleefd maar beslist af. Voor het slapen gaan zitten we nog nagenietend op de veranda. Tijdens onze slaap worden we regelmatig opgeschrikt door het geschreeuw van de muezzin op de minaret en door het geklingel van de klokken van de nabijgelegen episcopaalse kerk. Het is die dag weer bloedheet geweest, dus brengen we weer eens naakt en zwetend de nacht door.

MEER INFO SURABAYA

Snelle ontwikkeling naar de moderns tijd
Ondanks zijn opkomst als handels- en havenstad, is Surabaya nog altijd doortrokken van
een eeuwenoude traditionele cultuur.

CIJFERS
Bevolking: 3 miljoen inwoners, Javanen (60%), Madurezen (30%)

Surabaya (voorheen Soerabaja), tweede stad van Indonesië, ligt aan de gelijknamige zeestraat ten zuiden van de monding van de rivier de Mas in het noordoosten van het eiland Java. De Oost - Javaanse hoofdstad is uitgegroeid tot een groot verstedelijkt gebied, dat zich uitstrekt over meer dan 15 km. Deze moderne stad onderscheidt zich daarmee van de meeste andere Indonesische steden. Gebouwd volgens een weloverwogen plan, toont de stad duidelijke Westerse aspecten. Surabaya heeft weinig uitzonderlijke bezienswaardigheden, maar het is een redelijk aantrekkelijke stad met brede, door bomen omzoomde lanen.

BEZIENSWAARDIGHEDEN
Tantuar Museum, dierentuin (in het zuiden van de stad), Attractiepark THR, de haven Tanjung Perak (Dock Kali Mas), het heldenmonument voor de residentie van de gouverneur, Chinese tempel Hok An Kong, Klenteng Dukuh, Angkatan Museum (1945), Sunan Ampel Moskee, bloemenmarkt van Kayoon. Excursies naar de Bromovulkaan en Madura.

Rondom de grote winkelstraat Tunjungan, biedt een reeks wolkenkrabbers onderdak aan internationals ondernemingen en hotels. De tegenstelling van het recent modernisme met de inheemse wijken in de omgeving is vaak choquerend. Daar lijkt de twintigste eeuw aan voorbij te zijn gegaan en men waant zich op de rommelige marktjes en markante winkelstraatjes in de Javaanse, Arabische en Chinese wijken in een ander tijdperk. Een schril contrast met die kleurrijke bedrijvigheid vormen de armoedige krottenkampongs aan de stadsrand, ingeklemd tussen de verkeers- en spoorwegen. In het noorden ligt het door de Nederlanders aangelegde havengebied met de marinebasis, een centrum van commerciële en industriële bedrijvigheid. In Surabaya is de Javaanse cultuur nog steeds diep geworteld. Bijzondere monumenten treft men er nauwelijks aan, maar de stad is bekend als centrum van de traditionele danskunst en beschikt over een mooie dierentuin met een rijke tropische fauna, zoals de orang-oetang, de Komodo - draak en vele exotische vogels.

WETENSWAARDIGHEDEN
Stad op Java / Talen: Bahasa Indonesia (officieel), Javaans
Munteenheid: Indonesische roepia
Godsdiensten: Islam, katholicisme, hindoeïsme

Heldenstad
In 1945 trotseerden hier Indonesische nationalisten het Britse lager en Surabaya was het
symbool van de onafhankelijkheidsstrijd.

Tal van beroemde koningshuizen hebben in de loop van de geschiedenis de scepter gezwaaid over Java: Kediri, Singosari en vervolgens het rijk van Majapahit, dat onder de heerser Hayam Wuruk zijn hoogtepunt beleefde. Nadat Hayam Wuruk van het toneel was verdwenen, is er geen enkel bewind geweest, dat met zoveel macht over deze streek heeft kunnen regeren. Niettemin werd Surabaya vanaf 1525 een machtsfactor van betekenis, toen zijn heersers - bekeerd tot de Islam - de omliggende provincies onderwierpen aan hun gezag. Het einde van de 16e eeuw stond in het taken van de strijd tegen het rijk van Mataram met als inzet de heerschappij over heel Oost-Java. De Lange bloedige oorlog die daarop volgde, eindigde in 1625 in de overwinning van sultan Agung. Als gevolg daarvan stagneerde de ontwikkeling van de welvarende stad twee eeuwen lang. In 1743 stond Mataram de stad of aan de Nederlanders. In de 19e eeuw profiteerde Surabaya volop van de groeiende welvaart van de koloniale economie en werd een rivaal van Singapore. Surabaya werd de belangrijkste stad van Nederlands - Indië. Maar het was vooral de Tweede Wereldoorlog, die de stad bekend maakte. Toen Soekarno in Jakarta de onafhankelijkheid uitriep, besloten de in Surabaya gelegerde Britse troepen in te grijpen met als doel een interim-regering te vormen en de Japanse troepen te ontwapenen. Dat leidde tot een bloedige confrontatie met de Indonesische nationalisten onder generaal Soedirman. Surabaya, dat toen de eretitel "heldenstad" kreeg, werd diverse malen gebombardeerd en duizenden Indonesiërs kwamen om het leven. Vandaag de dag is de haven van Surabaya de grootste van het land en een van de bedrijvigste in het Verre Oosten.

KLIMAAT
Warm, droger dan de rest van Java. Gemiddelde temperaturen: januari 26° C; juli 27° C.

BRONNEN VAN INKOMSTEN
Visserij. Marinewerf. Voedingsmiddelenindustrie (suikerfabrieken, rijstpellerijen, spijsolie, brouwerijen), tabaks- en textielfabrieken, farmaceutica en petrochemie. Staal, tinbewerking, cement, aard¬olie, metaal, scheepsbouw, spoorwegmaterieel, automobielmontage, elektronica.

Vanuit Surabaya wordt het grootste deel van de rotanproductie van Java geëxporteerd.

ONZE ANDERE REISVERSLAGEN

ALASKA / ANDALUSIË / ARGENTINIË / AUSTRALIË / AVONTUREN / BALI / BELGIË / BELIZE / CANADA / CALIFORNIË / CHILI / CHINA / CUBA / CURAÇAO / CYPRUS / DENEMARKEN / DUITSLAND / ECUADOR / EGYPTE / ENGELAND / ESTLAND / FINLAND / FOTOSITE / FRANKRIJK / GUATEMALA / HONGARIJE / INDIA -NOORD / INDIA -ZUID / INDIA -RAJASTHAN / IRAN / ISRAËL / ITALIË / JAVA / JORDANIË / KRETA / KROATIË / LETLAND / LITOUWEN / MADEIRA / MALEISIË / MALLORCA / MALTA / MAROKKO / MEXICO YUCATAN / MEXICO / NEPAL / NEW YORK / NOORWEGEN / OEZBEKISTAN / OOSTENRIJK / PARAGUAY / PERU / POLEN / PORTUGAL / REISFOTO'S / RUSLAND / SCANDINAVIË / SICILIË / SINGAPORE / SLOVENIË / SLOWAKIJE / SPANJE / SRI LANKA / SUMATRA / SYRIË / THAILAND / TSJECHIË / TUNESIË / TURKIJE / UNESCO - SITE / URUGUAY / USA / ZUID-AFRIKA / ZWEDEN