SANTIAGO - VLUCHT NAAR HAVANNA

MEER INFO HAVANNA

Met de bus worden we naar het vliegveld gebracht. Met 2 verschillende Antonovs (capaciteit 40 passagiers) vliegen we op 2.000 m hoogte dwars over de zuidkust van het eiland naar de hoofdstad Havanna. Het zijn zeer luidruchtige machines van Russische makelij: bagagerekken ontbreken, de stoelen zijn wrak en versleten en het tocht in de cabine. Het is een propellervliegtuig, dat spreekt vanzelf. De vlucht duurt 2 uur (afstand ongeveer 700 km) en het uitzicht is hier en daar spectaculair vanwege de lage vluchthoogte. Op het vliegveld van Havanna staan opvallend veel Tupolev's en Iljoesins geparkeerd, andere typen Russische vliegtuigen. Nog vóór de lunch bezoeken we een monumentaal kerkhof (waar ik in botsing kom met een fietser; wie verwacht die nou op een kerkhof?), het voormalige Koninklijke Paleis en het in mijn ogen stijlvolle Nationaal Monument. De avenues zijn breed hier, met veel fietsers en verder vanwege de brandstofschaarste weinig gemotoriseerd verkeer.

 

(Klik op een thumbnail voor een grotere foto)
Parlement	Modern hotel	Castillo El Morro	Galerij

Hieronder het fort El Morro aan zee en de wandelboulevard Malecon in de namiddag.

Klik op de links voor meer foto's van Havanna

We lunchen temidden van tropische vegetatie aan de kust; er wordt nota bene biefstuk geserveerd. Verderop is een steelband aan het oefenen. Op eigen houtje bezichtig ik Oud- Havana: het Capitool, de grote Kathedraal, verscheidene matige musea, de Plaza de Armas, de kroeg waar Ernest Hemingway zich placht te ontspannen (tjokvol nieuwsgierige toeristen, niet normaal meer, ik ga er niet eens naar binnen) en karakteristieke straatjes. Interessant is de Malecon, de boulevard langs de kust. Strand is hier nauwelijks. Daar houden zich veel interessante typen op, onder meer mooie (en heel jonge) prostituees die heel vrolijk zijn. Hier en daar zijn schuchtere pogingen ondernomen om iets te restaureren of gewoon maar te onderhouden. De hele stad maakt een enorm vervallen indruk. Je kunt zien dat ze eens heel mooi moet zijn geweest. We bezoeken ook nog het fort aan de haveningang.

(Klik op een thumbnail voor een grotere foto)
Militair Museum	Brandweerkazerne	Kathedraal	Parlement

HAVANNA, OOIT SODOM EN GOMORRA

Halverwege de vorige eeuw was Havanna een waar lusthof voor rijke Amerikanen. Hotels waren steevast volgeboekt, de casino's beleefden gouden tijden en de nachtclubs zaten stampvol. De revolutie van Fidel Castro en de zijnen maakten daar een einde aan. Een halve eeuw later, nu dus, zijn alleen de talrijke vintage cars nog echt Amerikaans en hebben al die opzichtige hotels en casino's een behoorlijke onderhoudsbeurt nodig. Maar Havanna leeft en bruist. Op straat , in de parken, op de stranden en de salsabars is het Latijnse levensgevoel overal tastbaar aanwezig. Niet voor niets werd de schrijver Ernest Hemingway hierdoor sterk aangetrokken, hij leefde immers graag intens. Je kunt er nog steeds zijn favoriete bars La Bodeguita ern El Floridita bezoeken.

Ik heb weer een enorme kamer in hotel Comodore toegewezen gekregen! Ik heb de beschikking over zowel een aparte zitkamer (met kalfsleer beklede zithoek), als een aparte kleedkamer! Het hotel stamt uit de tijd van de dictator Batista, begin jaren vijftig. Hier kwamen rijke Amerikanen (vooral vakbondsbonzen en maffiosi) zich al hoererend en gokkend ontspannen. Nog even de lakmoesproef doen: jawel, alle lampen en de douchekop werken perfect!  ‘s Avonds warm buffet met rijk assortiment, het kan niet op hier.

Miss - verkiezing Buiten vindt een of andere Miss Comodore­ verkiezing plaats die ik vanaf mijn hotelbalkon gadesla. Feeërieke verlichting in welige begroeide palmentuin, een en al samba- en rumba - ritmen. Er zijn 5 kandidaten. "Alicia from Holland" strijkt de eer op. Zij zit in onze groep; ik ken haar als "Lies uit Purmerend'. Ik zelf vind de kandidaten uit Vera Cruz, Mexico (Rosita), Cartagena, Venezuela (Clarissa), Matanzas, Cuba (Juanita) en Guadeloupe (Maria) veel aantrekkelijker. Maar ja. Lies is blond en dat is een stuk aantrekkelijker in deze contreien. Een deel van de groep is met de reisleiding naar een Cubaanse fiësta / cabaret in een ander hotel. Vier jonge kerels huren een taxi en gaan op avontuur uit in de donkere sloppen van de stad. Eén van hen heeft een adres van een subversieveling. Ik ben benieuwd hoe dit afloopt. (Ze hebben de dissident niet kunnen traceren. Volgens buren was hij met een bootje gevlucht naar de States.) Ikzelf blijf de hele avond op mijn kamer en realiseer me dat 140 km noordelijker bij Key West het Noord - Amerikaanse continent begint. De staat Florida ligt het dichtst bij. Dat is een toevluchtsoord geworden van honderdduizenden Cubaanse vluchtelingen. De hoofdstad Miami is dan ook voor een groot deel Spaanstalig en wordt alom in Amerika Little Havanna genoemd. Ook in politiek opzicht heeft de Cubaanse minderheid daar inmiddels behoorlijk wat invloed verworven.

 

(Klik op een thumbnail voor een grotere foto)
Grote delen van de stad verkeren in verregaande staat van verval

---

DAG 6

HAVANNA - MATANZAS - VINALESVALLEI - HAVANNA

Vandaag hebben we een dagexcursie. Maar de bus blijkt stuk, volgens onze gidsen tenminste. Grote consternatie alom. Later blijkt dit een grapje te zijn. Het is vandaag namelijk 28 december, het feest van Onnozele Kinderen. Dit wordt in Spaanstalige landen gevierd als ware het 1 april. Wij westerlingen tuinen er dus allemaal in. Ik help een vrouw met het wisselen van de batterijen van haar camera, daarna blijkt haar apparaat helemaal niet meer te werken. Met schaamrood op de kaken leg ik haar uit dat het toestel al eerder kapot moet zijn geweest en dat haar batterijen helemaal niet leeg waren. Ik weet niet of dat klopt, ik hoop het....

De reis voert ons door een landstreek met veel plantages van sisal en vooral tabak. Dit is de sigarenstreek van Matanzas. Onderweg zien we steeds weer billboards en aanplakbiljetten van revolutionaire strekking. Zo te zien leeft Che Guevara hier nog. De boeren zijn arm, maar niet haveloos. Ze hebben een houding die ondanks alles trots uitstraalt, tenminste zo zie ik het. Onderweg landelijke taferelen met varkenskotten, loslopend vee op straat, haveloze kindertjes met grote ogen, loom voortsjokkende ossenspannen en grote tabaksdrogerijen.

(Klik op een thumbnail voor een grotere foto)
Landelijke taferelen in de Vinales - streek

De Viñalesvallei is erg mooi; zij bestaat uit een vlakte met geïsoleerde zandstenen bergen. In een ervan ligt een grot, de zogenaamde Indian Caves; daar varen we met een wankel bootje over een onderaardse rivier. Op de rotswanden zijn "prehistorische" murales (muurschilderingen) aangebracht, maar ze stammen uit de jaren '50! Lunch in een Creools restaurantje. Ik sla die schranspartij maar weer eens over. Sommige reisgenoten kunnen begrip voor mijn standpunt opbrengen en balen ook van die onnodige overdaad. Terwijl iedereen een siësta houdt, maak ik een ommetje door de communale velden in dit karstgebied (bergen met veel poreuze krijtrotsen). Er is weinig mechanisatie hier, dus landarbeiders en dierlijke trekkracht (paarden, maar ook ossen!) blijven nodig. Cuba heeft dan ook niet veel werklozen. Ik word verrast door een truck vol met jonge pioniers die zingend naar de akkers trekken. Wat een arbeidsethos….

Achter een rotsblok met een frisse lig ik ‘aqua mineral' in het gras nog een half uurtje te nietsen. De plek hier heet trouwens Pinar del Rio. Door het avondrood rijden we terug naar Havanna; we koersen op een regenboog af die zich steeds verder verwijdert. We houden er de vaart in, want we moeten op tijd komen voor het diner. Ba, alweer eten. Dat wordt te gek hier. Onze gidsen krijgen het zwaar te verduren. In de bus moeten zij voortdurend kritische vragen over het socialistische systeem beantwoorden. Ze houden zich kranig op de vlakte, dat moet gezegd zijn. Met de mond belijden ze nog de idealen van ‘El Lider Maximo (Fidel)’ of ook wel "El Jefe", maar hun ogen spreken een duidelijk een andere taal.

(Klik op een thumbnail voor een grotere foto)
De Vinales - vallei is landschappelijk gezien heel mooi

FOTOCOLLAGE 1: HAVANNA

(Klik op het miniatuur voor een vergroting)

MEER INFO OVER HAVANNA

HAVANA

Het baken van de Antillen
Door zijn buitengewoon gunstige geografische ligging was de stad tot het begin van de 20e eeuw het centrum van de handel in de regio.

Havana, hoofdstad en belangrijkste industriestad van het land, ligt aan zee, in het noordwesten van Cuba. Door zijn ligging aan de Straat van Florida, de toegang tot de Golf van Mexico, geniet de stad van een buitengewone mooie locatie en hangt zijn ontwikkeling nauw samen met die van de zeehandel. Naast symbool van de Cubaanse revolutie is Havana ook een oude stad van de Nieuwe Wereld, een stad met grote verschillen tussen de oude wijken en de moderne, volgens Amerikaans voorbeeld, gebouwde wolkenkrabbers. De stad is volgens een dambordstructuur gebouwd aan weerszijden van de monding van een kustrivier.

CIJFERS
Bevolking van Havana: 2,1 miljoen inwoners (1/5 van de bevolking van bet eiland)
Afstand tot Florida (VS.): 180 kin, Afstand tot Santiago (2e stad van Cuba): 969 km
Levensverwachting: 76 jaar

WETENSWAARDIGHEDEN
Hoofdstad van Cuba
Hoofdstad van de Ciudad (provincie) de la Habana
Op 180 km afstand van Florida (VS.)
Munteenheid: Cubaanse peso  /  Taal: Spaans
Godsdiensten: katholicisme, santería (voodoo-cultus)
Oude wijk opgenomen op de monumentenlijst van de Unesco
Internationale luchthaven: José Marti

Zo schitterend als de blauwe tinten van het water zijn, zo jammer is het dat er geen zandstranden zijn, maar dankzij de Malecón, de boulevard die langs de kust loopt, kunnen de inwoners toch van de tropische zee genieten. De achter de rede gelegen stad wordt opgevrolijkt door palmen en zelfs door amandelbomen, die langs de brede avenues staan. Voor de revolutie was Havana het walhalla van de goklust en de prostitutie van het Caribisch gebied, maar nu is het een vredige en zorgeloze stad.

Een juweel van koloniale kunst
Er zijn nog volop sporen van het koloniale verleden te vinden in deze stad, die in de 16e eeuw door de Spanjaarden werd gebouwd.

BEZIENSWAARDIGHEDEN
De oude wijk van de stad, het plein voor de kathedraal (en de kathedraal zelf), het Exercitieplein, het stadhuis, het Prado (Avenida Marti), de Bodeguita del Medio (kroeg waar Ernest Hemingway vaak kwam), de Malecón (boulevard langs de zee), het Castillo del Morro, paleizen van de markies van Arcos en de graven Bayona. Christoffel Columbus begraafplaats.


BRONNEN VAN INKOMSTEN
Belangrijkste haven en luchthaven. Gevarieerde industrie: cement, raffinaderijen, consumptieartikelen. Bestuurlijk en cultureel centrum van het land; het eiland leeft van de teelt van citrusvruchten, tabak en suikerriet, van de visserij en van het toerisme; winning van nikkel; runderteelt, elektriciteit.

Nadat Christoffel Columbus Cuba in 1492 ontdekt heeft, wordt het land door de Spanjaarden veroverd (Diego Velazquez) tussen 1511 en 1513. Net als elders moorden de conquistadores systematisch de lokale bevolking uit. In 1514 worden de eerste militaire steunpunten gevestigd en kan het eiland als springplank dienen voor het Zuidamerikaanse avontuur (Mexico en Peru). Havana, gesticht in 1519, heeft een strategische ligging en kan daardoor als tussenhaven voor de Spaanse vloot dienen en de Straat van Florida en de toegang tot de Caribische Zee controleren.

In de 16e eeuw wordt de stad herhaaldelijk aangevallen door Engelse piraten en Franse kapers, die het gemunt hebben op de ladingen goud van de boten die uit Mexico komen. Op bevel van Filips II bouwen de Spanjaarden vestingwerken om de stad (1589), die vanaf dat moment het belangrijkste steunpunt van de Spaanse zeemacht in Amerika wordt. De handel in goud, zilver, smaragd, maar ook in slaven uit Afrika loops via Havana. Na enige tijd in handen van de Engelsen te zijn geweest (1762- 1763), die de haven openstellen voor de wereldhandel, ontwikkelt de stad zich snel, om in de 19e eeuw uit te groeien tot een handelscentrum van de eerste orde. De bevolking neemt steeds verder toe. In 1730 heeft Havana 30.000 inwoners, in 1898 zijn dat er al 250.000. Tegenwoordig woont er een vijfde deel van de totale bevolking van Cuba.

KLIMAAT
Het kwik daalt nooit onder de 10° C; de gemiddelde temperatuur in Havana schommelt tussen de 21-28° C. De temperatuur van het zeewater bedraagt 's winters 26-27° C en 's zomers 28-30° C.

Het Caribisch gebied, en dus ook Cuba, wordt regelmatig getroffen door krachtige orkanen.
Zeer de moeite waard zijn de voorgevels van de huizen in Spaans - Amerikaanse Stijl in de oude wijken. De stad werd in de 16e eeuw door de Spanjaarden gebouwd.

FOTOCOLLAGE 2: HAVANNA

(Klik op het miniatuur voor een vergroting)